20000 mil podmorskiej żeglugi Verne Juliusz [1981]

SŁOWO WSTĘPNE

Często spotkać się można ze zdaniem, że Juliusz Verne opisał w swej powieści łódź podwodną na wiele lat przed wprowadzeniem w życie żeglugi podmorskiej. Wiele ludzi sądzi, że w epoce, w której żył ten znakomity francuski autor powieści fantastycznych (Verne urodził się w roku 1828), podróże podmorskie były jeszcze takim samym nie urzeczywistnionym marzeniem, jak loty międzyplanetarne. Mniemanie to jest całkowicie błędne, tak jak niesłuszne jest szukanie źródeł powieści Verne’a w samej tylko fantazji autora.

Już na wiele, wiele setek lat przed Verne’em – bo w czasach starożytnych – ludzie marzyli o podniebnych lotach i eskapadach podmorskich, śnili o ujarzmieniu tych dwóch żywiołów – powietrza i wody – które stały się dostępne człowiekowi dopiero dzięki zawrotnemu rozwojowi techniki, jaki przyniósł wiek XIX naszej ery.

Wielki włoski malarz żyjący na przełomie XV i XVI wieku, Leonardo da Vinci, który był jednocześnie genialnym rzeźbiarzem, pisarzem, architektem i inżynierem, sporządził pierwsze plany i szkice machin latających i podwodnych statków. Po nim powstało jeszcze wiele projektów i nieforemnych modeli łodzi podmorskich, zanim człowiek odważył się na pierwszą próbę króciutkiej podróży pod powierzchnią wody w dziwacznej kulistej łupinie. Taki bowiem kształt miała pierwsza na świecie „łódź podwodna” skonstruowana na pół przeszło wieku przed przyjściem na świat Juliusza Verne’a.

Były to lata walk kolonii Ameryki Północnej z Anglią, lata wojny o niepodległość i utworzenie Stanów Zjednoczonych. Koloniści amerykańscy nie posiadali prawie wcale floty i nie mogli skutecznie przeciwdziałać coraz to nowym transportom wojsk, które Anglia przysyłała do Ameryki, aby zdusić powstanie w koloniach. Wtedy to Amerykanin Dawid Bushnell skonstruował w roku 1775 kulistą drewnianą łódeczkę podwodną, którą [...]

[fragment]