Zmysł rzeczywistości studia z historii idei Isaiah Berlin [2002]

PRZEDMOWA REDAKTORA

Podczas ostatnich sześciu lat miałem zaszczyt gromadzenia i wydawania obszernej, nie opublikowanej spuścizny Isaiaha Berlina: esejów, mów, wykładów, audycji radiowych oraz dyskusji (kategorii, które, rzecz jasna, nie muszą być rozłączne), przypadających na ostatnie sześćdziesiąt lat i więcej. Moje niedostępne nieraz źródła obejmowały rękopisy, maszynopisy, nagrania (często nie spisane)¹, kopie — o zróżnicowanym stopniu wierności — nie istniejących już nagrań. Wydane maszynopisy, które zgromadziłem z myślą o ich częściowym opublikowaniu, mają mniej więcej taką samą objętość (ok. 1 mln słów) jak opublikowane dotychczas prace Berlina.

Pochodzące z tego zbioru pism dwa długie studia o J. de Maistre i J.G. Hamannie² zostały już opublikowane, dziewięć zaś tekstów zawartych w niniejszym zbiorze pochodzi z tego samego źródła. Teksty owe oraz ich zwiastuny mają trzy cechy wspólne. Po pierwsze, wszystkie one były prawie ukończonymi rękopisami; pisząc większość z nich, jeśli nie wszystkie, Berlin uważał je za nadające się do publikacji, chociaż z takiego czy innego powodu nie znalazły się w druku. Po drugie, zarówno mnie, jak i innym osobom, które je przeczytały, wydaje się, że w pełni zasługują na dołączenie do opublikowanej spuścizny Berlina — by ująć rzecz najskromniej.

[fragment]