Zamek w latach okupacji pruskiej i Księstwa Warszawskiego Elżbieta Sęczys [1987]

W opracowaniu niniejszym autorka podjęła próbę prześledzenia losów warszawskiego Zamku Królewskiego od momentu opuszczenia go przez króla Stanisława Augusta do likwidacji Księstwa Warszawskiego. W latach 1795-1815 Zamek dwukrotnie zmieniał właściciela, a gospodarka każdego z nich wycisnęła piętno zarówno na stanie zachowania budowli, jak i wyposażeniu jej wnętrz. O ile dziesięcioletnie rządy pruskie zaznaczyły się w dziejach Zamku jako okres dewastacji i kradzieży mienia zamkowego, to w czasach Księstwa Warszawskiego Zamek nie tylko podniesiony został do rangi rezydencji królewskiej, lecz także usiłowano przywrócić mu dawną pełną chwały świetność. Te dwie tak różne epoki w historii Zamku dotychczas nie doczekały się odpowiedniego do swej rangi ujęcia w literaturze historycznej, zarówno w opracowaniach przedwojennych (Aleksandra Kraushara, Aleksandra Króla, Kazimierza Skórewicza, Mieczysława Tretera), jak i w pracach najnowszych, które ukazały się w latach 1971-1983. Dzieje Zamku w tych epokach albo w ogóle pomijano, albo poświęcano im zaledwie krótkie wzmianki. Także niniejsza monografia nie może pretendować do wyczerpania tematu, jako że autorka nie miała możliwości uwzględnienia ważnych merytorycznie akt znajdujących się w archiwach niemieckich, zwłaszcza w archiwum drezdeńskim.

Pracę oparto na archiwaliach przechowywanych w Archiwum Głównym Akt Dawnych dotychczas przez badaczy nie wykorzystanych oraz relacjach i przekazach pamiętnikarskich. Główną podstawę źródłową stanowią akta administracji Zamku z lat 1795-1815, zachowane w zespołach: 1) Komisja Rządowa Spraw Wewnętrznych (a w niej akta Ministerium Spraw Wewnętrznych)[...]

[fragment]