Z badań hydrologicznych w Tatrach pod red. Joanny Pociask-Karteczki [2013]

Przedmowa

I cóż te Tatry mają tak cudownie przyciągającego do siebie, że się za niemi tęskni, jakby za ukochaną osobą? jakaż siła zwabia tam ludzi najrozmaitszego zatrudnienia, usposobienia, płci i wieku? Uczeni, badacze przyrody, artyści, poeci, miłośnicy pięknej natury dążą do Tatr, jakby do skarbnicy dziwów, a wracają stamtąd owiani urokiem niepojętym dla tych, co tam nie byli².

Słowa te wyszły spod pióra Walerego Eljasza, wielkiego miłośnika i znawcy Tatr, jednego z głównych bohaterów naszej opowieści. Jak brzmi odpowiedź na postawione przez niego pytania? Co nas przyciąga do Zakopanego, miejscowości na pozór niczym się niewyróżniającej. Co takiego magicznego jest w tym skrawku naszej ojczyzny? Czego szukamy w górach, wspinając się mozolnie na przełęcze i wierchy tatrzańskie? Czy chcemy nasycić oczy pięknym widokiem, wsłuchać się w szum potoków, odurzyć zapachem kosówki? A może po prostu sprawdzić swoje siły fizyczne w zapasach z granitem Tatr, pokonać własną słabość, czasem obawy, a nawet strach? Każdy z nas ma swoją własną odpowiedź na te pytania, odpowiedź ukrytą gdzieś głęboko w sercu i duszy, bo jak pięknie napisał Władysław Krygowski, dla jednych góry są tylko rumowiskiem głazów, dla drugich najwspanialszą architekturą ponad przemijaniem i trwaniem, dla innych wiecznym niedosytem i niespełnieniem³.

Dzisiejsze Tatry pocięte siecią znakowanych ścieżek turystycznych, z wygodnymi schroniskami, w których można się przespać i pożywić, nie budzą w nas większych obaw. Trudniejsze miejsca, jak Orla Perć, Zawrat czy Rysy ubezpieczone są łańcuchami i klamrami. Wędrując po górach, spotykamy liczne drogowskazy, wyznaczające kierunek marszu. W księgarni można znaleźć różnorodne przewodniki i mapy. Do dyspozycji mamy coraz lepsze wyposażenie, zapewniające nam wygodę i bezpieczeństwo. Doświadczony turysta nie może się dziś obyć bez ciepłego polaru, butów na wibramie, bez wygodnego plecaka i kurtki odpornej na deszcz i wiatr. Jednak nie zawsze Tatry były tak łatwo dostępne. W połowie dziewiętnastego wieku, w większej części słabo poznane, budziły wśród amatorów górskich wędrówek ogromny szacunek, a nawet bojaźń. Brak przetartych ścieżek oraz drukowanych [...]

[fragment]