Wolny wybór Milton i Rose Friedman [1994]

W Polsce panuje obecnie moda na kopiowanie rozwiązań gospodarczych i ustrojowych stosowanych na Zachodzie. Na pozór wydaje się to zrozumiałe. Skoro tam ludzie zarabiają znacznie lepiej, skoro żyje im się wygodniej, a jednocześnie państwo zapewnia im o wiele szerszy zakres świadczeń i na znacznie wyższym poziomie, znaczy to, że powinniśmy nasz ustrój maksymalnie dopasować do wzorców zachodnich. Czy jest to dobre rozwiązanie? Kiedy przed kilku laty Milton Friedman wraz z żoną Rose złożył w Polsce tygodniową wizytę, udzielił na to pytanie jasnej odpowiedzi. Jego zdaniem właściwym modelem dla naszego kraju nie są obecne Stany Zjednoczone czy inne wysoko rozwinięte państwa zachodnie. Rozwiązania, jakie Polacy powinni przyjąć, to takie, które stosowały te państwa wówczas, gdy budowały swój dobrobyt. Obecnie z powodzeniem wykorzystują je szybko rozwijające się kraje Dalekiego Wschodu. Państwa EWG i Stany Zjednoczone, korzystając z bogactwa, którego się dopracowały, fundują sobie po prostu kłopoty na przyszłość. Niektórych zresztą już doświadczają. Chodzi tu o inflację, wysokie bezrobocie, spadek produkcji, niską jakość nauczania w szkołach publicznych itd. Na razie są one jednak bogate, w związku z czym można żywić nadzieję, że w porę się otrząsną i, nim stracą swą czołową pozycję na mapie dobrobytu, zdążą zastosować odpowiednie rozwiązania. Polski nie stać na niewłaściwy wybór. Nadarza się okazja do tego, by wreszcie nauczyć się czegoś na cudzych błędach.