Przesądy Izabela Podlaska, Miłosława Krogulska [il. Barbara Kaźmierczak] [2009]

WSTĘP

W książce tej zebrałyśmy najpopularniejsze przesądy polskie i obce, z którymi stykamy się na co dzień i którym zapewne hołdują też nasi znajomi i przyjaciele. Zazwyczaj uparcie twierdzimy, że nie jesteśmy przesądni, że bawi nas wiara innych w takie rzeczy. A w rzeczywistości odruchowo odpukujemy w niemalowane drewno czy łapiemy się za guzik na widok kominiarza. „Cóż za smutna epoka, w której łatwiej jest rozbić atom, niż zniszczyć przesąd” – powiedział Albert Einstein (który sam obalił kilka przesądów naukowych).

Przyjrzyjmy się zatem zabobonom, omenom i znakom. A ocenę tego, czy są one tylko reliktem dawnych czasów, czy też nadal przekazują nam zaszyfrowane wiadomości na temat przyszłych wydarzeń, pozostawiamy Czytelnikom.

Przesądy nie są racjonalne, bo to... przesądy!

Według większości słowników i encyklopedii przesąd to pogląd lub przekonanie sprzeczne z faktami, niepoddające się racjonalnej argumentacji. Zapewne jednak żaden encyklopedysta nie badał, czy istotnie wszystkie przesądy są niezgodne z rzeczywistością.

Przesądy dotyczą przede wszystkim konsekwencji różnych zdarzeń. Zakładają, że istnieją zależności między określoną czynnością (na przykład zobaczeniem, zrobieniem czegoś, użyciem konkretnej rzeczy) a wydarzeniami, jakie później nastąpią.

Najczęściej pomiędzy działaniem i jego skutkiem rzeczywiście nie ma logicznej zbieżności i nie da się w żaden racjonalny sposób udowodnić, że zrobienie czegoś naprawdę wpłynęło na końcowy efekt. Ale nie da się przecież również udowodnić, że gdyby nie zrobiło się czegoś, skutek [...]

[fragment]