Filozofia ezoteryczna Indyi wedle Vedanty (Uttara Mimâmsa) J.O. Chatterji przekł. z fr. Hanny Krzemienieckiej [1911]

[FRAGMENT PRZEDMOWY]

W wykładach swych bramin Chatterjie usiłuje wyjaśnić tajemne znaczenie nauki Braminizmu, najstarszej religii rasy Aryjskiej, dotąd wyznawanej przez większość Indusów. Pochodzenie Braminizmu gubi się we mgle wieków. Źródło jego wshód uznaje w Objawieniu Boskiem, zesłanem Świętym (Rishis), starożytnych Indyi. Prawdy duchowe Braminizmu zawarte są w świętych księgach „Wedy" i „Upaniszady", kult zaś zewnętrzny wyłożony w „Puranach". Znamienną cechą tej religii prastarej, jest surowa czystość przepisów obyczajowych, obowiązująca wszystkich wyznawców Braminizmu, w połączeniu z najszerszą wolnością myśli, uprawnionej do swobodnego wyciągania wniosków z różnolitej a głębokiej mądrości przechowanej w księgach świętych. Stąd trwałość rodzinnych i społecznych form życia, jako zaś wynik swobody myśli religijnej, sześć filozoficzno-religijnych systematów Braminizmu, wyjaśniających prawdy religijne z odrębnych punktów widzenia. Europejskiego myśliciela zastanowić może fakt, że najstarożytniejsza z religii naszej rasy, styka się tu z nowoczesną nauką Zachodu, w pojęciu prawa ewolucyi. Lecz gdy nauka europejska bada wyłącznie ewolucyę form, wiedza starożytna dążyła do zgłębienia rozwoju życia, utajonego w formach. [...]