Orzeł biały czerwona gwiazda Davis Norman [1997]

Od ukazania się w 1972 roku pierwszego angielskiego wydania Orła białego, czerwonej gwiazdy minęło ćwierć wieku. Był to mój autorski debiut. Książka została napisana w ekspresowym tempie w ciągu niespełna dwunastu miesięcy, ale towarzyszący jej narodzinom pośpiech wcale jej, jak sądzę, nie zaszkodził. W owym czasie jako początkujący doktorant przeżywałem powszechne na tym etapie kariery kłopoty finansowe i doświadczałem poczucia zagubienia. Byłem również ojcem małego dziecka i mężem chorującej żony, który musiał pogodzić się z faktem, iż jego dni jako beztroskiego wędrownego uczonego są policzone. Praca nad książką była skutecznym sposobem na skupienie umysłu. Podczas długiego pobytu w Krakowie pod koniec lat sześćdziesiątych dowiedziałem się o istnieniu „wojny bolszewickiej”; przysłuchiwałem się jak zaczarowany wspaniałym opowieściom mojego Teścia* o jego przygodach sprzed półwiecza, kiedy to wojował z Armią Czerwoną Lenina. Wojna polsko-bolszewicka z 1919–1920 roku była jednak wciąż tematem zakazanym. Nie istniała w podręcznikach i w oficjalnych publikacjach ukazujących się w „obozie socjalistycznym”. Klęska Armii Czerwonej zdecydowanie przerastała wyobraźnię i wykraczała poza dyrektywy komunistycznych cenzorów; w żadnym razie nie mogła więc stanowić legalnego przedmiotu badań archiwalnych, a tym bardziej tematu rozprawy doktorskiej.

[fragment]