Historya religij P. D. Saussaye de la Chantepie podług 2 ed. fr. oprac. A. L [1918]

OPIS BIBLIOGRAFICZNY W ZAKŁDCE SZCZEGÓŁY.

"P. D. Chantepie de la Saussaye, autor, a raczej kierownik i redaktor His t o r y i R e ligi j, którą dajemy w opracowaniu polskiem — pomimo czysto francuskie nazwisko nie jest bynajmniej Francuzem. Jest to Holender, zapewne z rodu hugonotów, profesor uniwersytetu w Leydzie, badacz religii i mitologii, zwłaszcza grecko-rzymskiej oraz germańskiej. Dzieło niniejsze jest pracą zbiorową, wykonaną przez specyalistów, których nazwisko pod każdym rozdziałem jest zaznaczone. Dzieło to, wydane pierwiastkowo po niemiecku — w r. 1904 wyszło w przekładzie francuskim. Przekład francuski został znakomicie rozszerzony i uzupełniony: dla tej przyczyny do edycyi polskiej wybraliśmy przekład francuski; zapewne po r. 1904 niejeden szczegół z dziedziny religii został odkryty i dodany: nie nastąpiło jednak nic zasadniczo nowego w istotnej treści tej gałęzi wiedzy. Tembardziej nic na zmianę wartości tego podręcznika wpłynąć nie mogło, że metoda jaką wybrali autorzy jest nad wyraz objektywna i eklektyczna, poza wszelką doktryną i ten-dencyą. Gdyby więc nowe fakta odkryto — istoty dzieła w niczem to nie zmienia: jak nie zmienia się język, mimo rozrostu słownika, dopóki niezmienioną jest gramatyka. Książka P. D. Ch. de Saussaye'a jest tak trzeźwa, tak zwięzła i zwarta, tak pozbawiona wszelkiej ornamentyki i literackości, że przez to samo zawiera ona w sobie możliwie wielką na dzisiaj sumę prawdy t. j. takiego rozumienia rzeczy, które jest w bezwzględnej harmonii z całą sumą dzisiejszej wiedzy w tym przedmiocie. Zanim pójdziemy dalej, muszę w tem miejscu zwrócić uwagę czytelnika na jedno, że mianowicie opracowanie tego dzieła w języku polskim nie jest przekładem dosłownym, ale streszczeniem oryginału. Z przyczyn niezależnych odemnie przystałem na żądanie wydawców, którzy domagali się takiej formy opracowania. Rzecz to była niezmiernie trudna, ile że oryginał w swojej redakcyi pierwotnej jest tak zwięzły i treściwy, że sam na streszczenie wygląda; jest tak oszczędny w słowa, że jedno zdanie czasem zastępuje tu całe stronice..."

          [Przedmowa, fragm.]