​Famous Smokey Joe's Silk Handkerchief!

Jedwabna chusteczka - pamiątka, souvenir z polskiego transatlantyku, wręczana pasażerom po wejściu na pokład. Ca. 1934 r.


T.S.S. Kościuszko - polski statek pasażerski, parowiec. Zbudowany w 1915 r. przez Barclay Curle & Company w Glasgow (Szkocja) dla rosyjskiego armatora Russian American Linie jako Caryca. Był ostatnim z czterech statków podobnej konstrukcji niewiele różniących się od siebie (pierwszy nie pływał pod polską banderą, drugim był T.S.S. Polonia, trzecim T.S.S. Pułaski). Budowę statków sfinansowała częściowo caryca - wdowa Maria Romanowa ze swoich klejnotów, stąd statki nazywano "klejnotami księżniczki Dagmary". 

W czasie I wojny światowej pływał jako transportowiec wojska. Na początku stycznia 1921 r. trafił (wraz z trzema pozostałymi statkami) pod banderę duńską, do armatora Det Ostasiatitske Kompagni, gdzie zmieniono nazwę na Lithuania. W marcu 1930 r. kupiony przez Polskę, wraz z T.S.S. Polonia i T.S.S. Estonia trafił do Polskiego Transatlantyckiego Towarzystwa Okrętowego (od roku 1934 GAL), gdzie zmieniono nazwę na Kościuszko. Pływał na liniach: nowojorskiej, następnie palestyńskiej i południowoamerykańskiej oraz jako wycieczkowiec. Jego dowódcami byli m. in.: kpt. Eustazy Borkowski, który potem przeszedł na nowo zbudowany M.S. Batory, a także kpt. Edward Pacewicz, który przeszedł tuż przed wojną na nowo zbudowany M.S. Chrobry.

Po zakupieniu przez GAL nowych statków (M.S. Piłsudski i M.S. Batory), Kościuszko przeszedł na stałe z linii nowojorskiej na południowoamerykańską, na której pływał wraz z T.S.S. Pułaski. Oba statki zostały ostatecznie zastąpione przez M.S. Sobieski i M.S. Chrobry w 1939 r. - Kościuszko został odstawiony i przeznaczony do kasacji. Z powodu wybuchu wojny został skierowany (podobnie jak T.S.S. Pułaski) 29 sierpnia 1939 r. do Wielkiej Brytanii, z naprędce zmontowaną szkieletową załogą, pod czasowym dowództwem odwołanego z urlopu kpt. Mamerta Stankiewicza. Pływał jako transportowiec wojska zyskując przydomek Smokey Joe - z powodu obfitego dymienia z kominów. Po wojnie trafił do marynarki brytyjskiej jako transportowiec wojsk alianckich. "Na żyletki" został pocięty w 1950 r.

Autor: Maciej Barski

Tagi:
  • polska żegluga morska
  • polski transatlantyk
  • statek pasażerski
  • transatlantyk
  • tss kościuszko